Τέχνη:Από τον Μεσαίωνα στην Αναγέννηση


του Άρη Γκέρτα

Μία από τις σημαντικότερες περιόδους στην ιστορία της γηραιάς ηπείρου είναι αυτή της μετάβασης από τους μεσαιωνικούς χρόνους στην Αναγέννηση. 
Πρόκειται για ένα μακρύ χρονικό διάστημα το οποίο χαρακτηρίζεται από ριζικές και εκ βάθρων αλλαγές  σε όλους τους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας.

Η κυρίαρχη διαφορά με την μεσαιωνική κοινωνία εστιάζεται στον ίδιο τον άνθρωπο και την θέση του μέσα στην κοινωνία. 
Αποτινάζοντας τα δεσμά της εξάρτησης του με τον Θεό και τα κατεστημένα που απέρρεαν από την σχέση αυτή, ο άνθρωπος αποκτά πλέον την δική του, ξεχωριστή οντότητα.
Το άτομο αναδεικνύεται κυρίαρχο του εαυτού του, η ανθρώπινη ατομικότητα αναδύεται και παίρνει στα χέρια της τις συνθήκες της ζωής, αναφέρει ο Π. Βαλλιάνος στον δεύτερο τόμο του βιβλίου του «Βυζαντινός και Δυτικός Κόσμος».
Αυτή η Ουμανιστική θεώρηση των πραγμάτων επεκτείνεται σταδιακά σε κάθε τμήμα της Αναγεννησιακής κοινωνίας και βρίσκει απόλυτη εφαρμογή στις τέχνες. 
Σε αντίθεση με τον μεσαιωνικό καλλιτέχνη που αντιμετωπίζεται από την κοινωνία ως ένας καλός τεχνίτης – μάστορας, ο καλλιτέχνης της Αναγέννησης είναι καταξιωμένος κοινωνικά, πολυτάλαντος, πολυσχιδής προσωπικότητα.

Ο καλλιτέχνης βάζει πλέον την υπογραφή του στα έργα που φιλοτεχνεί και ενδιαφέρεται για την προβολή του ίδιου αλλά και των έργων του. 
Κοιτίδα της Αναγέννησης ήταν η Ιταλία ενώ η πόλη από την οποία ξεκίνησε αυτή η περίοδος της πνευματικής και καλλιτεχνικής ανάτασης θεωρείται η Φλωρεντία. 
Εκεί αναδείχτηκαν οι μεγάλες μορφές της τέχνης που με το έργο και την προσωπικότητα τους σημάδεψαν την ιστορία των τεχνών στην Ευρώπη.

Οι αλλαγές που σημειώθηκαν σταδιακά στον χώρο των τεχνών απέρρεαν από τον διαφορετικό τρόπο με τον οποίο αντιμετώπιζε την ζωή, την κοινωνία, την ανθρώπινη ύπαρξη  αλλά και την τέχνη ο ίδιος ο καλλιτέχνης.

Η γοτθική τέχνη, η οποία σηματοδότησε την πορεία της Ευρώπης στους μεσαιωνικούς χρόνους δίνει την σκυτάλη στην τέχνη της Αναγέννησης. Το καλλιτεχνικό ρεύμα το οποίο κυριάρχησε στην Ευρώπη βρίσκοντας εφαρμογή  στην αρχιτεκτονική αλλά και σε όλες τις ακμάζουσες τέχνες κατά την εποχή του μεσαίωνα, παραμερίζεται.

Η Παναγία των Παρισίων:Ένα από τα πιο αντιπροσωπευτικά δείγματα της γοτθικής αρχιτεκτονικής
Αρχιτεκτονική

Στόχος των αρχιτεκτόνων που σχεδίαζαν τους γοτθικούς ναούς ήταν να παρουσιάσουν στους πιστούς οικοδομήματα τέτοια που δεν θα είχαν σχέση με οτιδήποτε γήινο και ανθρώπινο αλλά θα τους δημιουργούσαν την αίσθηση πως βρίσκονται πιο κοντά στον Θεό.
Οι μεγάλες επιφάνειες με χρωματιστό γυαλί δεν ήταν πλέον ψυχρές ενώ άφηναν το φώς να εισέρχεται άπλετο στο εσωτερικό του ναού δημιουργώντας στους πιστούς την αίσθηση ότι λάμβαναν της ώρα της παραμονής τους στο ναό, το «Φως του Κόσμου».
Οι οξυκόρυφες αψίδες έδιναν την εντύπωση ότι η επαφή με τον Θεό μέσω αυτών είναι ευκολότερη και πιο προσιτή. Ακόμη και από μακριά τα κτίσματα αυτά έμοιαζαν «να διαλαλούν τη δόξα των ουρανών». 

Ο γοτθικός καθεδρικός ναός της Παναγίας των Παρισίων
Ένα από τα πιο αντιπροσωπευτικά δείγματα της γοτθικής αρχιτεκτονικής είναι η Παναγία των Παρισίων. 
Συγκεντρώνει όλα σχεδόν τα δομικά στοιχεία που μπορούν να χαρακτηρίσουν ένα γοτθικό καθεδρικό ναό. 
Άρχισε να κατασκευάζεται το 1163 και αποπερατώθηκε αρκετές δεκαετίες αργότερα, περί τα μέσα του 13ου αιώνα.

Ο οξυκόρυφος ρυθμός του, οι πεσσοί και οι νευρώσεις, οι «ιπτάμενες» αντηρίδες του, ο μεγάλος ρόδακας στην πρόσοψη του, το λιθόγλυπτο δικτύωμα του εξώστη αλλά και όλη η αρχιτεκτονική του ναού στοχεύουν στην παρουσίαση ενός κτίσματος από πέτρα και γυαλί το οποίο υποβάλει στον πιστό «το συναίσθημα της πνευματικής ανάτασης».

Το Παρεκκλήσι των Πάτσι στην Φλωρεντία, πρότυπο Αναγεννησιακής αρχιτεκτονικής.
Στον αντίποδα της Παναγίας των Παρισίων, το Παρεκκλήσι των Πάτσι στην Φλωρεντία το οποίο κτίστηκε περίπου διακόσια χρόνια αργότερα. 
Πρότυπο Αναγεννησιακής αρχιτεκτονικής, σχεδιάστηκε από την μεγάλη μορφή της αρχιτεκτονικής, της γλυπτικής και της τέχνης γενικότερα, Φιλίππο Μπρουνελέσκι. 
Δεν έχει απολύτως καμία σχέση με την Παναγία των Παρισίων και οποιονδήποτε γοτθικό ναό. 

Το Παρεκκλήσι των Πάτσι στην Φλωρεντία
Το κλασικό αέτωμα και οι κίονες στην πρόσοψη του Ναού καθώς και οι εντοιχισμένοι πεσσοί και οι αψίδες στο εσωτερικό, κάνουν την μικρή εκκλησία να μοιάζει πολύ περισσότερο με ρωμαϊκό ή αρχαίο Ελληνικό ναό, παρά με γοτθικό.
Εξάλλου, τα ερείπια των ρωμαϊκών ναών και κτισμάτων μελέτησε ο Μπρουνελέσκι και από αυτά  εμπνεύστηκε. 
Ο τρούλος και πάνω στην κορυφή του ο μικρός φανός, είναι ένα ακόμη χαρακτηριστικό των ναών της Αναγέννησης που δεν υπήρχε στους γοτθικούς ναούς του Μεσαίωνα.
Βασικό όμως στοιχείο των κτισμάτων της αναγεννησιακής αρχιτεκτονικής και ένα από αυτά που τα διαφοροποιούν από εκείνα της γοτθικής είναι ότι υπογράφονται από γνωστούς και καταξιωμένους αρχιτέκτονες και δεν κτίζονται από καλούς – αλλά ανώνυμους και άγνωστους – τεχνίτες. 
Είναι φτιαγμένα με τέτοιο τρόπο ώστε να υμνούν όχι την δόξα των Ουρανών αλλά τον άνθρωπο ως  δημιουργό και ως «ον από το οποίο εκπορεύονται πρωτότυπα και ανεπανάληπτα επιτεύγματα» .

Ιταλικός Γοτθικός Ναός
Οι επιρροές του Βυζαντίου στην Ιταλική αρχιτεκτονική

Στις πόλεις της Ιταλίας τόσο η αρχιτεκτονική όσο και οι άλλες τέχνες δεν είχαν την ίδια εξέλιξη με αυτή στην Κεντρική και Βόρεια Ευρώπη.

Οι Ιταλικοί γοτθικοί ναοί διαφοροποιούνται σε αρκετά μεγάλο βαθμό από τους γοτθικούς ναούς της Γαλλίας αφού οι Ιταλοί αρχιτέκτονες δέχονται σημαντικές επιρροές από το Βυζάντιο και τις Βυζαντινές τεχνικές.

Ύστερα, η ιδιοσυγκρασία των Ιταλών αλλά και η οικοδομική παράδοση των πόλεων τους, λειτουργούσαν περιοριστικά στην κατεύθυνση δημιουργίας επιβλητικών ναών και κτισμάτων του γοτθικού ρυθμού που έβρισκε πλήρη εφαρμογή στις πόλεις του βορρά.
Τα Ιταλικά κτίσματα διέφεραν από εκείνα της Γαλλίας δεδομένου ότι είχαν αρκετά στοιχεία από την Ρωμαϊκή και κατ επέκταση την αρχαία Ελληνική τεχνική. 


Ζωγραφική

Οι ζωγράφοι του Μεσαίωνα ασχολούνταν κυρίως με την εικονογράφηση των χειρογράφων αλλά και την ζωγραφική των μεγάλων γυάλινων επιφανειών που υπήρχαν στους γοτθικούς ναούς.  
Στην θεματολογία των ζωγράφων κυριαρχούσαν τα θέματα θρησκευτικού περιεχομένου ενώ στόχος των καλλιτεχνών ήταν να περάσουν στους πιστούς το μήνυμα του Ευαγγελίων και των Γραφών με όσο γίνεται πιο πειστικό τρόπο.

Οι καλλιτέχνες της γοτθικής εποχής «δεν αφηγούνται για χάρη της ίδιας της αφήγησης αλλά για χάρη του μηνύματος της, καθώς και για την παρηγοριά και τον φρονηματισμό που μπορούσαν να αποκομίσουν οι πιστοί».  
Στην μεγάλη τους πλειοψηφία ήταν «ανώνυμοι», χωρίς ιδιαίτερη κοινωνική καταξίωση.

Ο Ουμανισμός της Αναγέννησης επηρεάζει απόλυτα την ζωγραφική τέχνη

Η απελευθέρωση του πνεύματος από τα μεσαιωνικά στερεότυπα δίνουν στον ζωγράφο την δυνατότητα να εκφράσει αυτό που πραγματικά πιστεύει και αισθάνεται.
Στα έργα των ζωγράφων είναι εμφανές το στοιχείο της προσωπικότητας τους. Η απελευθέρωση της ιδιοφυίας του καλλιτέχνη και η αδέσμευτη έκφραση του απόλυτα προσωπικού του οράματος για τον άνθρωπο και τη φύση είναι το πιο χαρακτηριστικό επίτευγμα της Αναγέννησης. 

Στην Ιταλική ζωγραφική τα πράγματα είναι διαφορετικά σε σχέση με τις χώρες του Βορρά.
Οι επιρροές από το Βυζάντιο είναι μεγάλες και σημαντικές.

Ο κύριος εκφραστής της την περίοδο από τα τέλη του 13ου έως και τα μέσα του 14ου αιώνα είναι ο Τζιότο.
Συνδυάζοντας την Βυζαντινή τέχνη με την γοτθική γλυπτική έδωσε ένα αποτέλεσμα πολύ διαφορετικό από αυτό της καθαρής γοτθικής ζωγραφικής. Θεωρείται ο προάγγελος της Αναγέννησης στην Ιταλία.


Η Πίστη του Τζιότο
Είναι τμήμα της τοιχογραφίας που ζωγράφισε ο Φλωρεντινός ζωγράφος σε μία μικρή εκκλησία στην Πάδοβα της Βόρειας Ιταλίας κατά την πρώτη δεκαετία του 14ου αιώνα.
Η μορφή της Πίστης είναι επιβλητική και μοιάζει σε μεγάλο βαθμό με τα γοτθικά αγάλματα στις εκκλησίες του βορρά. Δεν είναι όμως.

Η συγκεκριμένη μορφή όπως και όλες οι μορφές του Τζιότο έχουν στερεή δομή και όγκο σε σχέση με την ζωγραφική της εποχής. 
Αυτή η ζωγραφική του Τζιότο «δίνει στον θεατή την εντύπωση ότι παρακολουθεί ένα πραγματικό συμβάν που εκτυλίσσεται μπροστά του». 



Η Αγία Τριάδα με την Παναγία, τον Άγιο Ιωάννη και δωρητές του Μαζάτσιο

Η τοιχογραφία του Μαζάτσιο σε εκκλησία της Φλωρεντίας είναι από τους πρώτους πίνακες που σχεδιάστηκαν με βάση τους κανόνες της προοπτικής του Ιταλού αρχιτέκτονα Φιλίππο Μπρουνελέσκι. Φαίνεται σαν να μην είναι πίνακας ζωγραφικής αλλά ένα παρεκκλήσι, χωνευτό μέσα στον τοίχο.

Πρόκειται για μία τεχνική η οποία δεν συναντάται στη ζωγραφική του μεσαίωνα γιατί δεν ήταν γνωστή. Πέραν αυτής όμως στην συγκεκριμένη νωπογραφία εντυπωσιάζει η λιτότητα των μορφών.
Η διαφορά της ζωγραφικής του Μαζάτσιο σε σχέση με εκείνη της γοτθικής νοοτροπίας αποτυπώνεται με τον καλύτερο τρόπο στην επισήμανση των Αλμπάνη Τζένη, Κασιμάτη Μαριλέννα: «Το έργο του Μαζάτσιο παραμέρισε την εκλεπτυσμένη, αριστοκρατική καλλιτεχνική έκφραση της διεθνούς γοτθικής τεχνοτροπίας προς χάρη μιας ρωμαλέας ζωγραφικής, στην οποία κυριαρχεί η απλότητα, η στερεότητα και η λογική» .
Πάντως, τόσο τα έργα του Τζιότο όσο και του Μαζάτσιο, παρά τις όποιες διαφορές τους σε επίπεδο τεχνικής, χαρακτηρίζονται από την προσωπικότητα των δημιουργών τους και δεν αποτελούν απλές αντιγραφές και αναπαραστάσεις θρησκευτικών εικόνων.

Γλυπτική
Η γλυπτική στους μεσαιωνικούς χρόνους βρίσκει εφαρμογή στους γοτθικούς καθεδρικούς ναούς και εκκλησίες. 
Ουσιαστικά αποτελεί την διακόσμηση εξωτερικών και εσωτερικών χώρων. 

Οι μεσαιωνικοί γλύπτες εστιάζουν στην δημιουργία αγαλμάτων – κιόνων στα οποία σκαλίζουν μορφές της Παλαιάς και Καινής Διαθήκης.
Και στην περίπτωση της γλυπτικής οι καλλιτέχνες είναι άγνωστοι στην πλειοψηφία τους αν και πολλοί καλοί για το αποτέλεσμα που παρουσιάζουν.

Ο Καθεδρικός Ναός της Σάτρ

Καθεδρικός Ναός της Σάτρ

Η γοτθική γλυπτική βρίσκει εφαρμογή στη βόρεια πύλη του ναού.
Ο άγνωστος γλύπτης – τεχνίτης δημιούργησε κίονες – αγάλματα με μορφές της παλαιάς διαθήκης που εύκολα μπορεί κανείς να διακρίνει. 
Παρά την προσεγμένη αποτύπωση των στοιχείων του ανθρώπινου σώματος στα αγάλματα, ο τεχνίτης δεν παρεκκλίνει από την βασική αρχή της λογικής του μεσαίωνα.

Ότι στόχος είναι η καλύτερη και πειστικότερη μεταφορά του θρησκευτικού μηνύματος προς τον πιστό και πως οι διάφορες τεχνικές και μέθοδοι απλά βοηθούν στην επίτευξη του στόχου.

Ο Άγιος Γεώργιος του Ντονατέλο
Σε αντιπαράθεση με τα αγάλματα των γοτθικών ναών, ο Άγιος Γεώργιος του Ντονατέλο δείχνει τις μεγάλες διαφορές μεταξύ της γοτθικής και της αναγεννησιακής γλυπτικής καθώς και τις ρίξεις που κάνει ο Φλωρεντινός γλύπτης με το παρελθόν.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο E.H.Combrich στο Χρονικό τη Τέχνης, « Ο Άγιος Γεώργιος του Ντονατέλο πατά στέρεα στη βάση του, με τα πόδια καρφωμένα στη γη, σαν να ήταν αποφασισμένος να μην υποχωρήσει ούτε μία σπιθαμή. 
Την όψη του δεν τη διακρίνει η αόριστη και ήρεμη ομορφιά των μεσαιωνικών αγίων-είναι όλο ενεργητικότητα και συγκέντρωση».  
Στον Άγιο Γεώργιο φαίνονται οι επιρροές που ο Ντονατέλο έχει από την Ρωμαϊκή και Ελληνική τέχνη σε αντίθεση με τις θρησκευτικές μορφές των γοτθικών ναών.


Η μουσική κατείχε την πρώτη θέση μεταξύ των τεχνών του Μεσαίωνα

Κατά την πρώιμη περίοδο του, η θρησκευτική μουσική ήταν ταυτισμένη με το Γρηγοριανό μέλος, το σύνολο των μελωδιών που χρησιμοποιούσε η Καθολική Εκκλησία. 
Ύμνοι και απαγγελίες που ήταν γραμμένα σε μία φωνή και τα οποία ονομάστηκαν Γρηγοριανό μέλος από τον Πάπα Γρηγόριο ο οποίος και τα καθόρισε.
Καμπή στην ιστορία της μουσικής ήταν η εμφάνιση της πολυφωνίας, στα μέσα του 9ου αιώνα. Τα πρώτα έντεχνα πολυφωνικά έργα ήταν γραμμένα σε διφωνία και έλαβαν το όνομα τους από τον όρο όργκανουμ ενώ η εξέλιξη στην πολυφωνία έρχεται με το Ντισκάντους.  
Ακολουθεί το Μοτέτο όπου επάνω από το λειτουργικό μέλος προστίθενται δύο ή τρεις φωνές που ξετυλίγονται ακολουθώντας η κάθε μία διαφορετικό κείμενο με διαφορετική υπόθεση.


Τροβαδούροι και Τρουβέροι
Όσον αφορά την κοσμική μουσική στον μεσαίωνα, οι κύριοι εκφραστές της ήταν οι τροβαδούροι και οι τρουβέροι. 
Οι πρώτοι, λυρικοί μουσικοί – ποιητές της Προβηγκίας, οι δεύτεροι των βόρειων επαρχιών.
Ευγενείς και μορφωμένοι στην πλειοψηφία τους, κατά κανόνα τραγουδούν οι ίδιοι τη μουσική τους, ζουν στις αυλές της αριστοκρατίας ή είναι οι ίδιοι πρίγκιπες ή βασιλιάδες.
Υμνούν με τα τραγούδια τους τον έρωτα και την αγάπη. Εκθειάζουν τις αρετές της ανδρείας, της ιπποσύνης την τιμή και την ευγένεια του χαρακτήρα. 

Η σχολή της Παναγίας των Παρισίων
Η σχολή της Παναγίας των Παρισίων ανέπτυξε πάνω στο όργκανουμ ένα νέο σύστημα κανόνων το οποίο κινήθηκε στην κατεύθυνση ανάπτυξης της πολυφωνίας.
Ο Λεονίν, ιδρυτής της σχολής και οργανίστας στον ναό, εφάρμοσε για πρώτη φορά κατά τα τέλη του 12ου αιώνα την αντίθετη κίνηση των φωνών.

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στο βιβλίο «Η απόλαυση της Μουσικής», «Ήταν αυτονόητο σύμφωνα με το μεσαιωνικό τρόπο σκέψης ότι το καινούριο θα έπρεπε να θεμελιώνεται πάνω στο παλιό. 
Για αυτό και οι συνθέτες του όργκανουμ στήριξαν τα κομμάτια τους στο προϋπάρχον γρηγοριανό μέλος».  
Συνεχιστής των μουσικών μεταρρυθμίσεων του Λεονίν, ήταν ο μαθητής του, Περοτέν.

Ο Γκιγιόμ ντε Μασό, κύριος εκπρόσωπος της Νέας Τέχνης

Στις αρχές του 14ου αιώνα, ξεκινά με επίκεντρο το Παρίσι η Νέα Τέχνη σε αντιδιαστολή με την Παλαιά – γοτθική μουσική. 
Ο συνθέτης αρχίζει πλέον και απελευθερώνεται από τον στενό εναγκαλισμό της εκκλησιαστικής μουσικής και στρέφεται σταδιακά σε νέες μορφές και μουσικές φόρμες.
Κύριος εκπρόσωπος της γαλλικής Νέας Τέχνης είναι ο Γκιγιόμ ντε Μασό, ο οποίος με τις δημιουργίες του θεωρείται ότι καθόρισε τις εξελίξεις στην μουσική, την περίοδο έως και τον θάνατο του(1377).
Δημιούργησε την πρώτη πολυφωνική λειτουργία και εισήγαγε την χρήση της συγκοπής. 
Ως τρουβέρος έγραφε πολλές φορές με ένα σύστημα κατά το οποίο η αφήγηση διακόπτονταν από επιλεγμένα τραγούδια ενώ παρόλο που ήταν κληρικός ασχολήθηκε με την συγγραφή κοσμικών έργων. 
Μελοποίησε πολλές μπαλάντες, έγραψε πολλά βιρελέ και μελοποίησε 33 συνολικά.


Ζοσκέν ντε Πρέ, ο «Πρίγκιπας των Μουσικών»
Ο Αναγεννησιακός άνεμος των μεταρρυθμίσεων και των μεγάλων αλλαγών δεν ήταν δυνατόν να μην αγγίξει την μουσική.

Οι ουμανιστικές αρχές από τις οποίες διαπνέονται οι μουσικοί της εποχής, τους βοηθούν να στραφούν πλέον και προς την συγγραφή κοσμικών μουσικών έργων και όχι θρησκευτικών όπως γίνονταν κατά κύριο λόγο την εποχή του μεσαίωνα.
Οι επαγγελματικές τους δυνατότητες διευρύνονται, η θέση τους στην κοινωνία αποκτά κύρος και η εφεύρεση της τυπογραφίας βοηθά στην κατεύθυνση διάδοσης της μουσικής όπως και το σύνολο των γραμμάτων και τεχνών.

Μορφή της Γαλλοφλαμανδικής σχολής την περίοδο του 15ου αιώνα είναι ο ονομαζόμενος «Πρίγκιπας των Μουσικών» Ζοσκέν ντε Πρέ που με το πολυάριθμο και πολυεπίπεδο έργο του, σημάδεψε την εποχή του. 
Με τον Ζοσκέν ντε Πρέ, «ολοκληρώνεται η μετάβαση από τον ανώνυμο συνθέτη του μεσαίωνα στον αυστηρά ατομοκεντρικό καλλιτέχνη της Αναγέννησης».  
Η συμβολή του στην καθιέρωση της πολυφωνίας ήταν σημαντική όπως επίσης και στην ανάδειξη μίας νέας μουσικής αντίληψης στην οποία κυριαρχούν οι ουμανιστικές καταβολές του καλλιτέχνη και η καθαρότητα της σύνθεσης.

Η συμβολή της Ιταλίας στην εξέλιξη της μουσικής
Σημαντική για την εξέλιξη της πολυφωνίας στην Ευρώπη της Αναγέννησης ήταν η συμβολή των πόλεων της Ιταλίας.

Αν και ήταν διαφορετική η πορεία και εξέλιξη της πολυφωνίας στην Ιταλία σε σχέση με την γαλλοφλαμανδική σχολή, σπουδαίες μορφές της Νέας Τέχνης έθεσαν τον δικό τους λίθο στο μουσικό οικοδόμημα της Ευρώπης. 
Νέες μουσικές φόρμες όπως το μαντριγκάλι, η μπαλάτα και η κάτσα καλλιεργήθηκαν και αναπτύχθηκαν στην Ιταλία.
Μορφή της Ιταλικής Αναγεννησιακής μουσικής είναι ο περίφημος τυφλός οργανίστας Φραντσέσκο Λαντίνι. 


 Οι αρχές του Ουμανισμού βρίσκουν πρώτα από όλα εφαρμογή στις τέχνες
Στη μακρά περίοδο της μετάβασης από τους μεσαιωνικούς χρόνους στην αναγέννηση, το κυρίαρχο στοιχείο των εξελίξεων και των ριζικών αλλαγών που συντελέστηκαν σε όλους τους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας ήταν η θέση του ίδιου του ανθρώπου στην κοινωνία. 
Ο άνθρωπος γίνεται κυρίαρχος του εαυτού του και αποτινάσει, αργά αλλά σταθερά, τα δεσμά της Θεοκρατικής κοινωνίας.
Οι αρχές του Ουμανισμού βρίσκουν πρώτα από όλα εφαρμογή στις τέχνες.

Η ανθρώπινη ατομικότητα αναδύεται και η προσωπικότητα του καλλιτέχνη «περνά» στα έργα και τις δημιουργίες του. 
Ο Ανώνυμος μεσαιωνικός τεχνίτης δίνει τη θέση του στον Αναγεννησιακό καλλιτέχνη που όχι μόνο υπογράφει τα έργα του αλλά επιδιώκει την κοινωνική του καταξίωση μέσα από αυτά. Νέοι αρχιτεκτονικοί ρυθμοί αντικαθιστούν την γοτθική τέχνη και γλυπτική ενώ καινοτομίες και νέες τεχνικές εφαρμόζονται στην ζωγραφική. Κυρίαρχο στοιχείο όλων αυτών όμως, η συμμετοχή, η δημιουργία του ανθρώπου – δημιουργού.

Στο ίδιο επίπεδο οι εξελίξεις και στην μουσική. 
Η μετάβαση από τον μεσαίωνα στην αναγέννηση εστιάζεται στην σταδιακή απεξάρτηση της μουσικής από τον εναγκαλισμό του Θεοκρατικού πνεύματος. 
Η πολύχρονη αυτή διαδικασία στην πορεία προς την αναγέννηση, γέννησε δεκάδες μορφές της μουσικής τέχνης που με τα έργα τους σημάδεψαν ολόκληρες περιόδους της Ευρωπαϊκής μουσικής ιστορίας. 
Και στη μουσική όπως σε όλες τις τέχνες το κοσμικό στοιχείο επιβάλλεται του θρησκευτικού και ο άνθρωπος αναδεικνύεται κυρίαρχος της ζωής και των έργων του.

ΠΗΓΕΣ:
Αλμπάνη Τ. - Κασιμάτη Μ., Η Ιστορία των Τεχνών στην Ευρώπη, τόμος Α΄, Β΄ έκδοση, Ε.Α.Π., Πάτρα, 2008.

Βαλλιάνος, Π., Βυζαντινός και Δυτικός Κόσμος, Β΄ τόμος, ΕΑΠ, Πάτρα, 2001.

Combrich, E.H., Το Χρονικό της Τέχνης,  μτφρ. Λίνα Κάσδαγλη, Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, Αθήνα, 1994.

Machlis, J. - Forney, K.,  Η Απόλαυση της Μουσικής, μτφρ.-μουσική επιμέλεια Δημήτρης Πυργιώτης, εκδόσεις fagotto books, Αθήνα, 1996.

Μάμαλης, Ν., Η Μουσική στην Ευρώπη, Β έκδοση, εκδόσεις ΕΑΠ, Πάτρα, 2008.
Μοιραστείτε το στο Google Plus

Αναρτήθηκε από Alpha News Dramas 95,5

Alpha News .gr Ολη η ειδησεογραφία της Δράμας σε ένα portal!
    Blogger Comment
    Facebook Comment

0 σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου